Ukuvakasha kukaZuma eNdiya no-Ajay Gupta Kuqala Ukubuyekezwa kwe-DIRCO Kwephrothokholi YababengoMongameli

UMnyango Wezobudlelwano Namazwe Ngamazwe Nokubambisana (i-DIRCO) umemezele ukubuyekezwa kokusekelwa kwephrothokholi kwababengabaholi bamazwe ngemuva kokuba owayengumongameli uJacob Zuma evakashele eNdiya ngoJulayi 2026 futhi wahlangana no-Ajay Gupta, umbaleki ofunwa yiziphathimandla zaseNingizimu Afrika. UKhomishana Omkhulu u-Anil Sooklal ubuyiselwe emuva ukuze axoxisane ngemuva kokwenza ukuvakasha kukaZuma kube lula, kanti uNgqongqoshe uRonald Lamola nezinye izikhulu baveza ukukhathazeka ngezingozi zenqubomgomo yezangaphandle efanayo eqhutshwa ngaphandle kwemigudu kahulumeni.

Uphenyo Lwangaphakathi lwe-DIRCO kanye Nezimpendulo Ezisemthethweni

I-DIRCO yaqala uphenyo lwayo lwangaphakathi mayelana nezinhlelo zokusekela izombusazwe ngemuva kokuvakashela kukaZuma eNdiya ngomhlaka-1 kuJulayi, lapho ehlangana no-Ajay Gupta. UNgqongqoshe uRonald Lamola wagxeka lolu hambo, ethi, “Kusithinta kabi ukuthi omongameli bangaphambilini bezwe bazobe besebenzisa inqubomgomo yezangaphandle efanayo nohulumeni waseNingizimu Afrika,” ngesikhathi senkomfa yabezindaba, njengoba kubikwe okokuqala yiThe Citizen.

UKhomishana Omkhulu uSooklal ubizelwe ukuzoxoxisana naye phakathi nokuhlolwa kokubandakanyeka kwakhe ekusekeleni ukunyakaza kukaZuma phakathi nohambo. Okhulumela iKhabhinethi uKhumbudzo Ntshavheni wanezela, “Izenzo zikaMengameli wangaphambilini uJacob Zuma ziyaqhubeka nokulimaza uhlelo lobulungiswa bobugebengu lwaseNingizimu Afrika kanye nenqubomgomo yezangaphandle,” ebhekisela ezicelweni eziqhubekayo zokubuyiselwa kwamalungu omndeni wakwaGupta.

Ukuvikela Usizo Lwezombusazwe kanye Nemiphumela Ebanzi

IPhini likaMengameli uPaul Mashatile uvikele izenzo zeKhomishana Ephakeme, wathi ngesikhathi exoxa ne-eNCA, “Abantu abasebenza emkhakheni wezombusazwe banomthwalo wemfanelo wokusiza abantu baseNingizimu Afrika njengoba sifika emazweni.” Ukubuyekezwa kukahulumeni manje kuzocabangela izinguquko emkhakheni wokusekelwa okusemthethweni okunikezwa omongameli bangaphambilini ohambweni lwamazwe ngamazwe.

Le mpikiswano ivele phakathi kokukhathazeka okunesikhathi eside ngethonya lomndeni wakwaGupta, izinsolo zokubanjwa kombuso, kanye nokubaluleka kokwethula inqubomgomo yezangaphandle ehlangene phesheya kwezilwandle. Noma yiziphi izinguquko ezibangelwa ukubuyekezwa kwe-DIRCO zingathinta ukuhamba kwesikhathi esizayo kanye nokuzibandakanya kwezombusazwe kubo bonke abake baba ngabaholi bamazwe aseNingizimu Afrika.

I-DIRCO kulindeleke ukuthi ichaze izinguquko ezihlongozwayo kumalungiselelo ayo ephrothokholi emasontweni azayo njengengxenye yophenyo lwayo oluqhubekayo. Ukubuyekezwa okwengeziwe kuzoncika emiphumeleni yokubonisana nezikhulu zezombusazwe kanye nezokuphepha.

zuZulu